To nie b\u0119dzie felieton dla wszystkich.<\/p>\n\n\n\n
To b\u0119dzie felieton pisany przez matematyka duchem, informatyka cia\u0142em i fizyka sercem. Niemniej znajomo\u015b\u0107 \u017cadnej z tych dziedzin nie b\u0119dzie potrzebna, by go zrozumie\u0107, a w ka\u017cdym razie si\u0119 o to postaram. Wi\u0119cej \u2013 mam przeczucie, \u017ce dobra znajomo\u015b\u0107 akademicka tych dziedzin mo\u017ce sprawi\u0107, \u017ce odczujecie potrzeb\u0119 popukania mnie w g\u0142ow\u0119. Je\u015bli tak si\u0119 stanie, zapraszam do krzyczenia na mnie na naszym serwerze discordowym Buntownicy Lyoko : )<\/p>\n\n\n\n
Poszed\u0142em na wyk\u0142ad.<\/p>\n\n\n\n
Pierwszy wyk\u0142ad stacjonarny od dw\u00f3ch lat, i to nawet nie na \u201em\u00f3j\u201d przedmiot, tylko jako wolny s\u0142uchacz. Naturalnie pokara\u0142o mnie i prawie na pewno z\u0142apa\u0142em na nim covida, pisz\u0119 to niewyspany po nocy gor\u0105czkowania, ale mniejsza o to. Wyk\u0142ad na dumnie brzmi\u0105cy temat \u201eKwantowe algorytmy genetyczne\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Temat jak najbardziej wzbudzaj\u0105cy nadziej\u0119 na ciekawe zaj\u0119cia, ale nie tego rodzaju, co podejrzewacie. Poszed\u0142em tam raczej dla zabawy, oczekuj\u0105c g\u0142\u00f3wnie jak ma\u0142o wyk\u0142adowca powie na temat, a jak wiele absurdalnych dygresji wtr\u0105ci. Nie zawiod\u0142em si\u0119 \u017cadn\u0105 miar\u0105.[1]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n G\u0142\u00f3wn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 tego wyk\u0142adu by\u0142o przej\u015bcie linia po linii przez prosty kwantowy program. Problem w tym, \u017ce nie mieli\u015bmy bladego poj\u0119cia, co tak naprawd\u0119<\/em><\/strong> robimy i po co.<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli kto\u015b z was mia\u0142 jak\u0105\u015b styczno\u015b\u0107 z programowaniem kwantowym, wie doskonale, \u017ce tak naprawd\u0119 korzystamy w nim z raczej ograniczonej puli narz\u0119dzi. Robimy z nich prawdziwe cuda, ale czasem nawet wiedz\u0105c, jak\u0105 cegie\u0142k\u0119 ka\u017cda linia kodu ma do\u0142o\u017cy\u0107 do naszego ko\u0144cowego rozwi\u0105zania, ci\u0119\u017cko jest dostrzec powi\u0105zanie mi\u0119dzy skutkiem a przyczyn\u0105.[2]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n Z wyk\u0142adu wyszed\u0142em w wiosenny wiecz\u00f3r z trzema g\u0142\u00f3wnymi my\u015blami:<\/p>\n\n\n\n – raczej ju\u017c na niego nie wr\u00f3c\u0119, ci\u0119\u017cko si\u0119 na nim czegokolwiek nauczy\u0107<\/p>\n\n\n\n – wsp\u00f3\u0142czuj\u0119 ludziom, kt\u00f3rzy musz\u0105 na ten przedmiot przygotowa\u0107 projekt zaliczeniowy, a tak naprawd\u0119 przez ca\u0142y proces zdobywania niezb\u0119dnej do tego wiedzy przej\u015b\u0107 samodzielnie<\/p>\n\n\n\n – mo\u017ce ja te\u017c spr\u00f3buj\u0119 przej\u015b\u0107 przez ten proces?<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli w tej chwili zaczynacie si\u0119 nudzi\u0107 i my\u015blicie o porzuceniu tego tekstu \u2013 zaufajcie mi, dojdziemy do Lyoko. Ten wst\u0119p jest \u201ewa\u017cny\u201d.<\/p>\n\n\n\n No wi\u0119c spr\u00f3bowa\u0142em. Najpierw trzeba by\u0142o zrozumie\u0107, czy w zasadzie jest qubit. \u0141atwo powiedzie\u0107, \u017ce odpowiednikiem bitu w klasycznym komputerze.<\/p>\n\n\n\n No tak, ale wszyscy mniej lub bardziej rozumiemy \u201ezasady\u201d, jakimi rz\u0105dzi si\u0119 bit. Intuicje dotycz\u0105ce tego wynalazku s\u0105\u2026 intuicyjne.<\/p>\n\n\n\n 1-0<\/p>\n\n\n\n Prawda-Fa\u0142sz<\/p>\n\n\n\n System binarny.<\/p>\n\n\n\n 2 do pot\u0119gi n-tej.<\/p>\n\n\n\n I tak dalej. Ka\u017cdy, kto cho\u0107 troch\u0119 s\u0142ucha\u0142 w szkole na matematyce albo lubi \u0142amig\u0142\u00f3wki logiczne, ma dobr\u0105 intuicj\u0119 zwi\u0105zan\u0105 z dzia\u0142aniem bit\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Qubit natomiast jest taki, jak ca\u0142a fizyka kwantowa i wszystko, co udaje nam si\u0119 z niej \u201ewyci\u0105gn\u0105\u0107\u201d.<\/p>\n\n\n\n Obcy. Dziwny. I z gruntu probabilistyczny.<\/p>\n\n\n\n Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce qubit da si\u0119 wprowadzi\u0107 w ka\u017cdy stan pomi\u0119dzy 0 a 1 i dzia\u0142a\u0107 w ten spos\u00f3b na wszystkich tych warto\u015bciach na raz. I technicznie rzecz bior\u0105c b\u0119dzie to prawdziwe zdanie, problem w tym, \u017ce niewtajemniczony s\u0142uchacz zrozumie je \u017ale mo\u017ce nawet w 3 r\u00f3\u017cnych miejscach, bo b\u0119dzie si\u0119 pos\u0142ugiwa\u0142 \u201ezdroworozs\u0105dkow\u0105\u201d intuicj\u0105, a nie kwantow\u0105, probabilistyczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n S\u0142ysza\u0142em kiedy\u015b, \u017ce jako ludzie jeste\u015bmy za ma\u0142o wyewoluowanym gatunkiem. Postrzegamy rzeczy oczami, widzimy tr\u00f3jwymiarow\u0105 przestrze\u0144. St\u0105d nasza matematyka jest w\u0142a\u015bnie taka: geometryczna, regularna. K\u0105ty w tr\u00f3jk\u0105cie dodaj\u0105 si\u0119 do 180, a najbardziej zrozumia\u0142e s\u0105 dla nas liczby rzeczywiste[<\/sup><\/sub>3]<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n A w tym samym czasie, gdy przy chodzi do badania rozk\u0142adu normalnego \u2013 rozk\u0142adu prawdopodobie\u0144stwa kt\u00f3ry wydaje si\u0119 nas otacza\u0107 z ka\u017cdej strony, niemal ka\u017cde zjawisko naturalne, czy to w skali makro czy w skali kwantowej, wydaje si\u0119 by\u0107 mu poddane \u2013 ta geometryczna matematyka tak zwi\u0105zana z tym, jak postrzegamy rzeczywisto\u015b\u0107, zawodzi. Wiemy o rozk\u0142adzie normalnym du\u017co mniej ni\u017c by\u015bmy chcieli[4]<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n Powiem wi\u0119cej \u2013 dzisiaj ju\u017c z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 wiemy, \u017ce nasze postrzeganie rzeczywisto\u015bci nijak ma si\u0119 do tego, jaka naprawd\u0119 jest rzeczywisto\u015b\u0107. K\u0105ty w tr\u00f3jk\u0105cie nie dodaj\u0105 si\u0119 do 180 stopni. Czworok\u0105t o samych k\u0105tach prostych wcale nie musi by\u0107 prostok\u0105tem. Mamy dwie \u015bwietnie potwierdzone eksperymentalnie teorie, teori\u0119 wzgl\u0119dno\u015bci i kwantow\u0105 teori\u0119 pola. I obie te teorie pokazuj\u0105 nam bardzo wyra\u017anie, \u017ce rzeczywisto\u015b\u0107 jest\u2026 popl\u0105tana.<\/p>\n\n\n\n Wi\u0119c patrzymy sobie na \u015bwiat. Powinni\u015bmy widzie\u0107 wsz\u0119dzie prawdopodobie\u0144stwa, ale ich nie widzimy. St\u0105d niekt\u00f3rzy nawet zadaj\u0105 sobie pytania, czy kiedykolwiek zrozumiemy fizyk\u0119 kwantow\u0105 tak naprawd\u0119, czy mo\u017ce nie jeste\u015bmy zdolni wymy\u015bli\u0107 i przyswoi\u0107 niezb\u0119dnych intuicji.<\/p>\n\n\n\n I wtedy przychodzi Franz Hopper, kt\u00f3ry bierze to ca\u0142e kwantowe bagno, i robi z niego kolejne. Superkomputer Lyoko nie jest kwantowy tylko z nazwy \u2013 s\u0142owo \u201equbit\u201d pojawia si\u0119 w serialu w sensownym kontek\u015bcie[5]<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n Czyli Lyoko zosta\u0142o zbudowane na qubitach, kt\u00f3re maj\u0105 dwa r\u00f3\u017cne stany. To nie jest tak, \u017ce qubit mo\u017ce by\u0107 w stanie 1 albo 0 i po prostu dowiemy si\u0119, w kt\u00f3rym jest. Qubit jest w stanie pomi\u0119dzy 1 a 0, i gdy chcemy si\u0119 dowiedzie\u0107, jaki jest ten stan, on zmieni si\u0119 z pewnym prawdopodobie\u0144stwem w 1 albo 0.<\/p>\n\n\n\n Za\u0142o\u017cenie, \u017ce Lyoko nie korzysta z tej niezwyk\u0142ej w\u0142asno\u015bci qubit\u00f3w i u\u017cywa ich jako w zasadzie zwyk\u0142ych bit\u00f3w jest nie tylko nielogiczne. Jest nudne : )<\/p>\n\n\n\n Albert Einstein mia\u0142 powiedzenie, kt\u00f3re szybko zacz\u0119\u0142o irytowa\u0107 jego wybitnych koleg\u00f3w po fachu w miar\u0119 jak teoria kwantowa zdobywa\u0142a coraz wi\u0119cej eksperymentalnych podstaw i ka\u017cda pr\u00f3ba obalenia jej ko\u0144czy\u0142a si\u0119 fiaskiem.<\/p>\n\n\n\n \u201eB\u00f3g nie gra w ko\u015bci. B\u00f3g nie gra w ko\u015bci. B\u00f3g nie gra w ko\u015bci.\u201d<\/p>\n\n\n\n A\u017c w ko\u0144cu kto\u015b[6]<\/sup><\/a> mu powiedzia\u0142: \u201ePrzesta\u0144 m\u00f3wi\u0107 Bogu, co ma robi\u0107.\u201d<\/p>\n\n\n\n Czy w takim razie Franz Hopper gra w ko\u015bci?<\/p>\n\n\n\n Jak na \u015bwiat, u kt\u00f3rego podstaw le\u017cy prawdopodobie\u0144stwo i niepewno\u015b\u0107, Lyoko wydaje si\u0119 by\u0107 bardzo stabilne, wr\u0119cz nudne.<\/p>\n\n\n\n Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce to tak jak z naszym rzeczywistym \u015bwiatem. Ale podstawowa r\u00f3\u017cnica jest taka, \u017ce w rzeczywisto\u015bci zachodzi mn\u00f3stwo szalenie ciekawych efekt\u00f3w kwantowych, ka\u017cdy dziwniejszych od poprzedniego, a jako\u015b zbieraj\u0105 je do kupy inne efekty, takie jak grawitacja.<\/p>\n\n\n\n W Lyoko nie tylko nie ma tych \u201einnych efekt\u00f3w\u201d, kt\u00f3re mog\u0142yby \u015bwiat jako\u015b \u201euspokaja\u0107\u201d, w Lyoko istnieje te\u017c tylko jeden efekt kwantowy. Mo\u017cna w nim troch\u0119 pozmienia\u0107 prawdopodobie\u0144stwa, ale na koniec dnia to nie b\u0119dzie dobra symulacja efektu Unruha, promieniowania Hawkinga, czy nawet zachowania fotonu[7]<\/sup><\/a>. To b\u0119d\u0105 qubity, cegie\u0142ki, z kt\u00f3rych zbudowane jest Lyoko. I gdy nikt nie patrzy, te qubity b\u0119d\u0105 w stanie pomi\u0119dzy 0 a 1.<\/p>\n\n\n\n Teoretyzowanie, co to oznacza, mo\u017ce przyprawi\u0107 o b\u00f3l g\u0142owy. Szczeg\u00f3lnie \u017ce sam serial nie daje nam w tym kierunku \u017cadnych wskaz\u00f3wek. Ale zawsze warto si\u0119 nad tym chwil\u0119 pog\u0142owi\u0107. Nie widzia\u0142em jeszcze \u017cadnego opowiadania eksploruj\u0105cego ten temat, ani nawet lu\u017anych rozwa\u017ca\u0144 w formie felietonu.<\/p>\n\n\n\n A chcia\u0142bym.<\/p>\n\n\n\n Wyzywam Wykl\u0119tego, wyzywam Morrigan, i ka\u017cdego, kto dotrwa\u0142 do ko\u0144ca tego chaotycznego i niesk\u0142adnego tekstu: Powiedzcie nam wszystkim, tutaj na stronie, co\u015b o Lyoko, czego nikt nie wie. Powiedzcie co\u015b o kwantowym Lyoko.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Autor: Qazqweop<\/em><\/p>\n\n\n\n [1]<\/a> Hej, uda\u0142o mi si\u0119 nawet z przyjaci\u00f3\u0142k\u0105 wkr\u0119ci\u0107 jednego z m\u0142odszych student\u00f3w, \u017ceby zada\u0142 pytanie (zasadne, \u017ceby nie by\u0142o) sprowadzaj\u0105ce si\u0119 do:<\/p>\n\n\n\n – Ale o co tu w zasadzie chodzi, bo Profesor to w sumie nic nie powiedzia\u0142?<\/p>\n\n\n\n Odpowied\u017a, zgodnie z przewidywaniami, brzmia\u0142a:<\/p>\n\n\n\n – W sumie to si\u0119 nie interesuj.<\/p>\n\n\n\n To jest oczywi\u015bcie bardzo lu\u017ana transkrypcja tego wyk\u0142adu, sama odpowied\u017a trwa\u0142a chyba z 4 minuty. Niemniej sens w pe\u0142ni zachowany.<\/p>\n\n\n\n [2]<\/a> Co jest bardzo w duchu teorii kwantowej. G\u0142\u00f3wny fenomen tej teorii i to, czemu wzbudza\u0142a takie oburzenie w\u015br\u00f3d najlepszych fizyk\u00f3w te 100 lat temu, to \u017ce fundamentalnie zaprzecza zwi\u0105zkowi skutku i przyczyny, co obserwujemy w skali mikro. Brzmi to absurdalnie. Ci\u0105g przyczynowo-skutkowy jest przecie\u017c pierwszym prawem natury, prawem logiki. I owszem, jest to absurdalne. Jest tak\u017ce prawdziwe.<\/p>\n\n\n\n [3]<\/a> Euk\u2026 Euklidesowa. Chodzi mi o to, \u017ce rzeczywisto\u015b\u0107 jest euklidesow\u0105.<\/p>\n\n\n\n [4]<\/a> To teraz dla ludzi m\u00f3wi\u0105cych moim j\u0119zykiem:<\/p>\n\n\n\n Chodzi o to, \u017ce nie jeste\u015bmy w stanie wyznaczy\u0107 dystrybuanty rozk\u0142adu normalnego funkcjami analitycznymi. A \u017ce funkcje analityczne wyros\u0142y z naszej intuicji geometrycznej, a ta si\u0119 wzi\u0119\u0142a st\u0105d, jak patrzymy (w sensie \u017ce oczami) na rzeczywisto\u015b\u0107\u2026 to wniosek jest taki, \u017ce jeste\u015bmy na za niskim poziomie ewolucji, albo w og\u00f3le egzystencji, \u017ceby zrozumie\u0107 wszech\u015bwiat.<\/p>\n\n\n\n \u2026to by\u0142y zaj\u0119cia trwaj\u0105ce do 18 po ca\u0142ym dniu kolokwi\u00f3w. I my, i prowadz\u0105cy byli\u015bmy w klimacie na takie rozkminy xd<\/p>\n\n\n\n [5]<\/a> Odcinek 30: Wspania\u0142y Dzie\u0144.<\/p>\n\n\n\n I to chyba tyle, jestem prawie pewien, \u017ce \u201equbit\u201d pada tylko raz przez ca\u0142y czas trwania serialu.<\/p>\n\n\n\n [6]<\/a> To m\u00f3g\u0142 by\u0107 Niels Bohr (ten od modelu atomu i pow\u0142ok elektronowych)<\/p>\n\n\n\n [7]<\/a> Bardzo ciekawe sprawy, kwantowa pr\u00f3\u017cnia itp. Polecam Wikipedi\u0119. A je\u015bli kto\u015b boi si\u0119 fizyki, ale go to ciekawi, a w szkole mimo tego strachu mia\u0142 przynajmniej czw\u00f3r\u0119, to polecam na YouTube wyk\u0142ad (popularnonaukowy) Andrzeja Dragana \u201eTeoria kwantowa vs czarne dziury.\u201d Ostatnio jest tego pana du\u017co w mediach, i wi\u0119kszo\u015b\u0107 jego otwartych wyk\u0142ad\u00f3w w internecie to papka popularnonaukowa na poziomie \u201eWiedzy i \u017cycia\u201d albo innego \u201e\u015awiata nauki\u201d, ale ten jeden wyk\u0142ad jest naprawd\u0119 przyjemny i merytoryczny.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" To nie b\u0119dzie felieton dla wszystkich. To b\u0119dzie felieton pisany przez matematyka duchem, informatyka cia\u0142em i fizyka sercem. Niemniej znajomo\u015b\u0107 \u017cadnej z tych dziedzin nie b\u0119dzie potrzebna, by go zrozumie\u0107, a w ka\u017cdym razie si\u0119 o to postaram. Wi\u0119cej \u2013 mam przeczucie, \u017ce dobra znajomo\u015b\u0107 akademicka tych dziedzin mo\u017ce sprawi\u0107, \u017ce odczujecie potrzeb\u0119 popukania mnie …
\n\n\n\n
Read more<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":2587,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"categories":[50],"tags":[],"class_list":["post-3143","page","type-page","status-publish","hentry","category-artykuly-felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3143","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3143"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3143\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3145,"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3143\/revisions\/3145"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2587"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3143"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3143"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodlyoko.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3143"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}